Chñ ®Ò 1 X· Héi nguy£n thuû



tải về 0.9 Mb.
trang36/39
Chuyển đổi dữ liệu17.08.2016
Kích0.9 Mb.
1   ...   31   32   33   34   35   36   37   38   39

Néi dung 1. CHIÕN TRANH PHONG KIÕN
Vµ Sù CHIA C¾T §ÊT N¦íC

A. CHUÈN KIÕN THøC, KÜ N¡NG TRONG CH¦¥NG TR×NH


BiÕt ®­îc n¨m 1527 nhµ Lª sôp ®æ, nhµ M¹c ra ®êi. Mét sè chÝnh s¸ch cña nhµ M¹c nh»m æn ®Þnh ®Êt n­íc.

Tr×nh bµy ®­îc s¬ l­îc diÔn biÕn cña c¸c cuéc chiÕn tranh phong kiÕn dÉn ®Õn sù h×nh thµnh Nam triÒu – B¾c triÒu vµ §µng Trong §µng Ngoµi. Gi¶i thÝch ®­îc nguyªn nh©n cña c¸c cuéc chiÕn tranh vµ hËu qu¶ cña nã.


B. H¦íNG DÉN THùC HIÖN CHUÈN KIÕN THøC, KÜ N¡NG


1. Sù suy yÕu cña triÒu Lª vµ sù thµnh lËp triÒu M¹c

BiÕt ®­îc n¨m 1527 nhµ Lª sôp ®æ, nhµ M¹c ra ®êi. Mét sè chÝnh s¸ch cña nhµ M¹c nh»m æn ®Þnh ®Êt n­íc :

§Çu thÕ kØ XVI, triÒu Lª suy yÕu råi sôp ®æ.

N¨m 1527, M¹c §¨ng Dung Ðp vua Lª ph¶i nh­êng ng«i, lËp ra nhµ M¹c.

Nhµ M¹c tån t¹i trong 65 n¨m (tõ n¨m 1527 ®Õn n¨m 1592).

Nhµ M¹c ®· thùc hiÖn c¸c chÝnh s¸ch nh»m x©y dùng chÝnh quyÒn, cñng cè ph¸t triÓn ®Êt n­íc vÒ kinh tÕ còng nh­ vÒ v¨n ho¸.

Trong chÝnh s¸ch ®èi ngo¹i, nhµ M¹c tá ra lóng tóng trong viÖc ®èi phã víi nhµ Minh (Trung Quèc).

Khai th¸c h×nh trang 179 (SGK) ®Ó hiÓu vÒ thµnh tùu v¨n ho¸ thêi M¹c.

2. Néi chiÕn Nam B¾c triÒu

Tr×nh bµy cuéc néi chiÕn Nam B¾c triÒu :

Cùu thÇn nhµ Lª, ®øng ®Çu lµ NguyÔn Kim ®· quy tô lùc l­îng chèng M¹c víi danh nghÜa "phï Lª diÖt M¹c" thµnh lËp chÝnh quyÒn


ë Thanh Ho¸ gäi lµ Nam triÒu, ®èi ®Çu víi nhµ M¹c ë Th¨ng Long 
B¾c triÒu.

Tõ n¨m 1545 ®Õn n¨m 1592, chiÕn tranh Nam B¾c triÒu bïng næ, nhµ M¹c bÞ lËt ®æ, ®Êt n­íc thèng nhÊt. Nh­ng sau ®ã mét thÕ lùc phong kiÕn míi cña hä NguyÔn l¹i h×nh thµnh ë phÝa Nam.



3. Néi chiÕn TrÞnh NguyÔn vµ sù ph©n chia §µng Trong 
§µng Ngoµi


Tr×nh bµy nÐt chÝnh cuéc chiÕn tranh TrÞnh NguyÔn vµ hËu qu¶ c¶ nã :

ë Thanh Ho¸, Nam triÒu vÉn tån t¹i nh­ng quyÒn lùc n»m trong tay hä TrÞnh.

ë m¹n Nam, hä NguyÔn c¸t cø x©y dùng chÝnh quyÒn riªng, ph¸t triÓn kinh tÕ trë thµnh lùc l­îng ®èi ®Þch víi hä TrÞnh.

N¨m 1627, hä TrÞnh ®em qu©n ®¸nh hä NguyÔn, chiÕn tranh TrÞnh NguyÔn bïng næ.

N¨m 1672, hai bªn gi¶ng hoµ, lÊy s«ng Gianh lµm giíi tuyÕn.

HËu qu¶ cña sù chia c¾t thµnh §µng Trong, §µng Ngoµi víi hai chÕ ®é chÝnh trÞ kh¸c nhau.

+ §µng ngoµi : bao gåm vïng ®Êt tõ s«ng Gianh (Qu¶ng B×nh) trë ra B¾c d­íi quyÒn cai trÞ cña vua Lª chóa TrÞnh. MÆc dï triÒu ®×nh vua Lª vÉn cßn, nh­ng trªn thùc tÕ chóa TrÞnh t×m c¸ch th©u tãm quyÒn hµnh vµo tay m×nh.

+ §µng Trong : bao gåm vïng ®Êt ThuËn Qu¶ng ë phÝa Nam. Chóa NguyÔn còng x©y dùng cho m×nh mét chÝnh quyÒn riªng. VÒ sau c¶i tæ c¬ cÊu chÝnh quyÒn theo quy c¸ch mét triÒu ®×nh ®Õ v­¬ng.

Quan s¸t h×nh 66, 67 (SGK) ®Ó biÕt thªm vÒ bé m¸y nhµ n­íc vua Lª, chóa TrÞnh.

Néi dung 2. T×NH H×NH KINH TÕ

A. CHUÈN KIÕN THøC, KÜ N¡NG TRONG CH¦¥NG TR×NH


Nh÷ng biÓu hiÖn suy yÕu, khñng ho¶ng cña n«ng nghiÖp
§µng Ngoµi vµ nguyªn nh©n cña hiÖn t­îng ®ã. S¬ l­îc qu¸ tr×nh khÈn hoang ë §µng Trong vµ kÕt qu¶.

Nh÷ng biÓu hiÖn ph¸t triÓn cña thñ c«ng nghiÖp : thñ c«ng nghiÖp nhµ n­íc ®­îc chó träng ; c¸c lµng nghÒ ë n«ng th«n rÊt


ph¸t triÓn.

VÒ th­¬ng nghiÖp : sù trao ®æi hµng ho¸ gi÷a c¸c ®Þa ph­¬ng ®­îc më réng ; mèi quan hÖ bu«n b¸n víi c¸c n­íc ph­¬ng §«ng ®­îc ph¸t triÓn ; sù h×nh thµnh vµ h­ng thÞnh cña mét sè ®« thÞ (Th¨ng Long, Héi An, Phè HiÕn...).


B. H¦íNG DÉN THùC HIÖN CHUÈN KIÕN THøC, KÜ N¡NG


1. T×nh h×nh ruéng ®Êt vµ kinh tÕ n«ng nghiÖp §µng Ngoµi

Tr×nh bµy ®­îc nh÷ng biÓu hiÖn suy yÕu, khñng ho¶ng cña n«ng nghiÖp §µng Ngoµi vµ nguyªn nh©n cña hiÖn t­îng ®ã :

Tõ ®Çu thÕ kØ XVI, ruéng ®Êt t­ h÷u ph¸t triÓn ®· lµm cho chÝnh s¸ch ruéng ®Êt thêi Lª s¬ vÒ c¨n b¶n bÞ ph¸ s¶n (chÝnh s¸ch qu©n ®iÒn).

ChÝnh s¸ch ruéng ®Êt cña hä TrÞnh nh»m phôc vô cho quyÒn
lîi cña nhµ n­íc phong kiÕn, giai cÊp ®Þa chñ, tÇng líp quan liªu vµ binh sÜ.

Tuy vËy, víi sù s¸ng t¹o cña m×nh, ng­êi n«ng d©n ®· ®óc kÕt ®­îc nhiÒu kinh nghiÖm trong s¶n xuÊt.

Ruéng ®Êt c«ng ngµy cµng bÞ thu hÑp. Trong khi ®ã, nhµ n­íc Lª TrÞnh ngµy cµng t¨ng c­êng bãc lét t« thuÕ, lao dÞch, binh dÞch ®èi víi n«ng d©n.

Do nh÷ng bÊt æn vÒ chÝnh trÞ, nhµ n­íc kh«ng ch¨m lo ®Õn ®ª ®iÒu vµ c¸c c«ng tr×nh thuû lîi, lµm cho h¹n h¸n, lôt léi, ®ª vì x¶y ra liªn tiÕp.

Nh÷ng n«ng d©n nghÌo khæ mÊt ®Êt bá lµng ®i lang thang kiÕm sèng ngµy cµng nhiÒu. Tõ nh÷ng n¨m 30 cña thÕ kØ XVIII, m©u thuÉn x· héi gay g¾t ®· ®Èy x· héi §µng Ngoµi vµo t×nh tr¹ng suy yÕu vµ khñng ho¶ng nghiªm träng.

2. C«ng cuéc khÈn hoang vµ kinh tÕ n«ng nghiÖp §µng Trong

Tr×nh bµy ®­îc qu¸ tr×nh khÈn hoang ë §µng Trong vµ kÕt qu¶ ®¹t ®­îc :

Tõ thÕ kØ XVII, ®Êt ThuËn Qu¶ng ®­îc më réng thªm vÒ


phÝa Nam.

Còng tõ ®Çu thÕ kØ XVII, b¾t ®Çu cã nh÷ng líp c­ d©n ViÖt


v­ît biÓn vµo §ång Nai khai khÈn ®Êt hoang, lËp ra nh÷ng lµng ViÖt ®Çu tiªn.

Vïng ®Êt ThuËn Qu¶ng vèn ®· ®­îc khai ph¸ tõ nh÷ng thÕ kØ tr­íc, tiÕp tôc ®­îc khai ph¸ ë thêi k× nµy.

Vïng ®Êt phÝa Nam, ®Æc biÖt lµ vïng ®ång b»ng s«ng Cöu Long, ruéng ®Êt ph× nhiªu, d©n c­ th­a thít. Chóa NguyÔn ®· cã nh÷ng chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch khai hoang ë vïng ®Êt nµy.

Lùc l­îng khai hoang chñ yÕu lµ l­u d©n ng­êi ViÖt, ngoµi ra cßn cã mét bé phËn ng­êi gèc Cham-pa, Ch©n L¹p.

KÕt qu¶ : nhê søc lao ®éng cÇn cï s¸ng t¹o cña c¸c tÇng líp nh©n d©n., vïng §ång Nai, Gia §Þnh nhanh chãng trë thµnh khu vùc s¶n xuÊt n«ng nghiÖp ph¸t triÓn.

Néi dung 3. Sù PH¸T TRIÓN CñA KINH TÕ HµNG HO¸

A. CHUÈN KIÕN THøC, KÜ N¡NG TRONG CH¦¥NG TR×NH


Kh¸c víi ch­¬ng tr×nh chuÈn, ë ch­¬ng tr×nh n©ng cao, sù ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸ ®­îc d¹y thµnh mét bµi riªng. HS cÇn hiÓu sù ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸ ë thêi k× nµy, kÓ c¶ néi th­¬ng vµ ngo¹i th­¬ng. Nh÷ng t¸c ®éng cña nã ®èi víi t×nh h×nh kinh tÕ, chÝnh trÞ x· héi cña §¹i ViÖt ®­¬ng thêi.

1   ...   31   32   33   34   35   36   37   38   39


Cơ sở dữ liệu được bảo vệ bởi bản quyền ©hocday.com 2016
được sử dụng cho việc quản lý

    Quê hương