Nghiên cứu tình hình nhiễm độc flo trên răng vĩnh viễn của người dân huyện Ninh Hòa Khánh Hòa và xây dựng qui trình xử lý loại flo trong nước giếng



tải về 260.52 Kb.
trang1/2
Chuyển đổi dữ liệu19.04.2018
Kích260.52 Kb.
#36918
  1   2
Nghiên cứu tình hình nhiễm độc flo trên răng vĩnh viễn của người dân huyện Ninh Hòa - Khánh Hòa và xây dựng qui trình xử lý loại flo trong nước giếng

aHoàng Trọng Sĩ, bNguyễn Trọng Liêm

aTrường Đại học Y Dược Huế

bTrung tâm Y tế Dự phòng huyện Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa

TÓM TẮT

Nhiễm flo răng là vấn đề y tế công cộng đang được quan tâm nhiều ở nước ta, trong đó huyện Ninh Hòa là điểm nóng. Qua phân tích nồng độ flo trong nước giếng (n = 45), xác định tỷ lệ nhiễm flo răng của người dân ở độ tuổi 7 - 65 (n = 2647), và chỉ số nhiễm flo cộng đồng tại Ninh Thượng, Ninh Xuân và Ninh Phụng thuộc huyện Ninh Hòa, chúng tôi thu được kết quả sau: nồng độ flo biến động trong khoảng 3 - 14 ppm. 100% đối tượng nghiên cứu đều bị nhiễm độc flo trên răng vĩnh cữu. Mức độ nhiễm flo răng theo Dean, chủ yếu độ 4 và độ 5. Chỉ số nhiễm flo cộng đồng (CFI) biến động trong khoảng 3,09 - 3,48. Nhóm tuổi 15 - 19 bị nhiễm flo răng nặng nhất, chỉ số CFI (3,57). Có mối liên hệ giữa tình trạng nhiễm flo răng với nồng độ flo trong nước giếng tại địa phương nghiên cứu. Đã xây dựng được qui trình xử lý loại flo trong nước giếng, bằng phương pháp hấp phụ flo lên đá ong nguyên khai, đạt tiêu chuẩn vệ sinh ăn uống.



ABSTRACT

Study the status of dental fluorosis of permanent teeth in people at Ninh Hoa districst, Khanh Hoa province and establish procedure for removing fluor from well water

aHoang Trong Si, bNguyen Trong Liem

aHue Medicine and Pharmacy College

bNinh Hoa Preventive Medicine Center

Dental fluorosis has been the most public health concern in Vietnam, and Ninh Hoa district is known as a hotpot. Fluoride concentrations from 45 well water samples were analyzed and the dental fluorosis rate in a population with a size of 2647 and ages from 7 to 65 was investigated at Ninh Thuong, Ninh Xuan and Ninh Phung communes of Ninh Hoa district. Obtained data shown fluoride centration in well water varied from 3 to 1 ppm and 100% people in survey suffered from chronic dental fluorosis. Dean scale of dental fluorosis was mainly at 4 and 5 levels. Community Fluorosis Index (CFI) varied from 3.09 to 3.48 and the highest value of CFI (3.57) was found in people from 15 to 19 ages. There exists a correlation between the dental fluorosis status and fluoride concentration in well water in studying areas. A removal process, which is based on the adsorption of fluoride on laterite, was developed. The process could produce water samples with the quality meets the national drinking water standard.



1. ĐẶT VẤN ĐỀ

Flo là nguyên tố vi lượng rất cần thiết cho sự sống. Nước uống là nguồn cung cấp chủ yếu flo cho cơ thể người. Khi nồng độ flo trong nước uống cao hơn mức 1,5 ppm sẽ gây tác hại lâu dài cho sức khỏe, đặc biệt gây bệnh nhiễm flo răng (dental fluorosis). Theo y văn, bệnh dental fluorosis được định nghĩa là răng bị nhiễm độc mãn tính bởi flo, bệnh thường gây nên do sử dụng nước uống có nồng độ flo cao (> 1,5 ppm) [11]. Thời kỳ khởi phát bệnh nhiễm flo răng bắt đầu khi sự khoáng hóa của răng, khoảng 1 - 4 tuổi. Trẻ trên 7 tuổi không có nguy cơ nhiễm flo răng. Hydroxyl apatit và cacbonat hydroxyl apatit là thành phần chính của răng, khi có mặt flo, sẽ hình thành chất fluorapatit gây nhiễm flo răng. Sau khi rụng hết răng sữa, răng vĩnh cữu của trẻ bắt đầu có triệu chứng nhiễm độc flo. Đầu tiên răng bị đổi màu từ bóng sang trắng đục, sau đó xuất hiện các đốm màu vàng, nâu, đen. Men răng bắt đầu bị hỏng từng mảng, răng trở nên rất yếu, có thể để lộ lớp ngà đục bên dưới. Phân bố các mảng vỡ trên răng đối xứng. Bệnh nặng dẫn đến nhiều răng hoặc cả hàm răng bị hỏng men răng theo chiều ngang thân răng [11].

Ở Việt Nam, nước giếng ở một số vùng thuộc miền Trung có nồng độ flo khá cao, như ở huyện Tây Sơn tỉnh Bình Định, huyện Quế Sơn tỉnh Quảng Nam, huyện Ninh Hòa tỉnh Khánh Hòa… và y tế địa phương đã phát hiện nhiều người dân bị bệnh nhiễm flo răng [3,4]. Tại Ninh Hòa, bệnh “chết răng” đã được bệnh viện Ninh Hòa phát hiện từ những năm 90. Báo cáo của đoàn Địa chất Việt Tiệp cho biết nước ngầm ở vùng Ninh Hòa có chứa nồng độ flo khá cao (2 - 13 ppm) [2]. Tuy vậy, cho đến nay, người dân sinh sống tại Ninh Hòa vẫn đang mắc bệnh “chết răng” do flo. Chính vì thế, chúng tôi muốn thực hiện đề tài:” Nghiên cứu tình hình nhiễm độc flo trên răng vĩnh viễn của người dân huyện Ninh Hòa - Khánh Hòa và xây dựng qui trình xử lý loại flo trong nước giếng”, với mục tiêu nghiên cứu:


  • Mô tả tình trạng người dân bị nhiễm flo răng, nồng độ flo trong nước giếng tại địa bàn nghiên cứu.

  • Nêu giải pháp xử lý flo trong nước giếng đạt tiêu chuẩn vệ sinh ăn uống.

2. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

2.1. Đối tượng nghiên cứu

- Tất cả người dân, độ tuổi 7 - 65 tuổi đang sinh sống tại huyện Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa

- Nguồn nước uống và sinh hoạt tại địa bàn nghiên cứu.

2.2. Phương pháp nghiên cứu

2.2.1. Thiết kế nghiên cứu: nghiên cứu ngang mô tả

2.2.2. Qui trình nghiên cứu

- Chọn 3 xã Ninh Xuân, Ninh Thượng và Ninh Phụng thuộc huyện Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa để khảo sát nồng độ flo trong nước uống và sinh hoạt, khám và phát hiện tình trạng nhiễm flo răng.

- Chọn mẫu: chúng tôi chọn những người dân, tuổi từ 7 - 65 tuổi đang bị nhiễm flo răng và sinh sống tại 3 xã: Ninh Thượng (287 đối tượng), Ninh Xuân (686 đối tượng) và Ninh Phụng (276 đối tượng) để khám và phân loại nhiễm flo răng theo chỉ số Dean.

- Xác định nồng độ flo trong nước giếng bằng phương pháp trắc quang với thuốc thử SPADNS kết hợp với phương pháp điện cực chọn lọc ion.

- Xây dựng qui trình xử lý loại flo trong nước giếng bằng phương pháp hấp phụ flo lên đá ong nguyên khai.

+ Phân loại răng nhiễm flo theo Dean [13].



Phân loại

Dấu hiệu

Mức độ

Độ 0

Bề mặt men nhẵn, bóng, thường có màu trắng kem nhạt

Bình thường

Độ 1

Trên bề mặt men có biến đổi nhẹ về độ trong của men bình thường từ vài đốm trắng đến một vài chấm

Nghi ngờ

Độ 2

Các vùng nhỏ, đục, trắng như giấy rải rác không đều trên mặt răng nhưng không quá 25% mặt ngoài của răng

Rất nhẹ

Độ 3

Bề mặt men răng trắng đục, diện tích tổn thương lớn hơn mức độ 2 nhưng không quá 50% bề mặt răng

Nhẹ

Độ 4

Bề mặt men răng bị mòn rõ rệt và có nhiễm sắc màu nâu rõ rệt

Trung bình

Độ 5

Bề mặt men răng tổn thương nặng và thiểu sản men làm thay đổi hình dạng chung của răng. Có nhiều vùng mòn, trũng xuống, nhiễm sắc màu nâu lan rộng

Nặng

+ Chỉ số nhiễm flo cộng đồng (Community Fluorosis Index: CFI) được tính như sau:

CFI = Chỉ số Dean {có trọng số từ 0,5; 1; 2; 3; 4} nhân với số cá thể nhiễm flo răng, lấy tổng số này, chia cho tổng số đối tượng khảo sát. Trong đó, trọng số nhiễm flo theo Dean: độ 1 = 0,5; độ 2 = 1; độ 3; độ 4 = 3; độ 5 = 4 .Khi chỉ số CFI > 0,6: cộng đồng bị nhiễm flo [6].

+ Tiêu chuẩn của nồng độ flo trong nước uống: 1ppm [11].

2.2.3. Xử lý số liệu bằng phương pháp thống kê, với phần mềm EPI-INFO 6.04d

3. KẾT QUẢ

3.1. Tình trạng độc nhiễm flo trên răng vĩnh viễn và nồng độ flo trong nước giếng

Bảng 1. Phân bố nhóm tuổi của đối tượng nghiên cứu


Địa phương

Độ tuổi


Ninh Thượng

(Số dân 1125)



Ninh Xuân

(Số dân 3270)



Ninh Phụng

(Số dân 3258)



Chung 3 xã

(Số dân 7653)



7- < 15

287

686

276

1249

15- 19

152

169

103

424

20- 29

48

236

147

431

30- 44

177

62

101

340

45-65

106

7

90

203

Tổng số

770

1160

717

2647

* Đã khám răng cho 2647 người dân với tỷ lệ nhiễm flo răng 100%. Nhóm tuổi của đối tượng nghiên cứu giữa 3 xã khác biệt nhau có ý nghĩa thống kê (p < 0,0001).

Bảng 2. Mức độ răng nhiễm flo theo chỉ số Dean

Địa phương

Nồng độ flo trong nước giếng

Số người nhiễm flo răng

Chỉ số răng nhiễm flo theo Dean

Độ 2 (%)

Độ 3 (%)

Độ 4 (%)

Độ 5 (%)

Ninh Thượng

9-14ppm (80% mẫu)

770

25 (3,2)

46 (6,0)

227 (29,5)

472 (61,3)

Ninh Xuân

6-8ppm (66,6% mẫu)

1160

92 (7,9)

163 (14,1)

407 (35,1)

498 (42,9)

Ninh Phụng

3-5ppm (60,0% mẫu)

717

46 (6,4)

126 (17,6)

260 (36,3)

285 (39,7)

Chung 3 xã

3-14ppm

2647

163 (6,2)

335 (12,7)

894 (33,8)

1255 (47,4)

* Chỉ số nhiễm flo răng theo Dean, ở 3 xã khác biệt nhau rõ rệt (p < 0,0001). Tại Ninh Thượng, Ninh Xuân và Ninh Phụng, người dân chủ yếu bị nhiễm flo răng độ 4 (33,8%) và độ 5 (47,4%).



Hình 1. Hình ảnh tổn thương flo răng của trẻ 7-15 tuổi

3.2. Chỉ số nhiễm flo cộng đồng

Bảng 3. Chỉ số nhiễm flo cộng đồng ở Ninh Thượng, Ninh Xuân và Ninh Phụng

Chỉ số răng nhiễm flo theo Dean

Ninh Thượng

Ninh Xuân

Ninh Phụng

Độ 2

25 (3,2)

92 (7,9)

46 (6,4)

Độ 3

46 (6,0)

163 (14,1)

126 (17,6)

Độ 4

227 (29,5)

407 (35,1)

260 (36,3)

Độ 5

472 (61,3)

498 (42,9)

285 (39,7)

Tổng số

770 (100)

1160 (100)

717 (100)

Chỉ số CFI

3,48

3,30

3,09

* Trong nghiên cứu này không tìm thấy cá thể nào bị nhiễm flo răng độ 1. Tỷ lệ nhiễm flo răng theo chỉ số Dean tăng dần từ độ 2 đến độ 5. Chỉ số CFI của ba vùng nghiên cứu đều lớn hơn 3, như vậy người dân tại địa phương nghiên cứu bị nhiễm flo răng ở mức độ khá nặng.

Bảng 4. Chỉ số nhiễm flo cộng đồng theo tuổi

Chỉ số răng nhiễm flo theo Dean

Nhóm tuổi

7- < 15

15- 19

20- 29

30- 44

45-65

Độ 2

111 (8,9)

10 (2,4)

18 (4,2)

17 (5,0)

7 (3,5)

Độ 3

247 (19,8)

35 (8,3)

20 (4,6)

21 (6,2)

12 (5,9)

Độ 4

399 (31,9)

83 (19,6)

204 (47,3)

139 (40,9)

69 (34,0)

Độ 5

492 (39,4)

296 (69,7)

189 (43,9)

163 (47,9)

115 (56,6)

Tổng số

1249 (100)

424 (100)

431 (100)

340 (100)

203 (100)

Chỉ số CFI

3,02

3,57

3,31

3,32

3,44

* Chỉ số răng nhiễm flo khác biệt nhau giữa các nhóm tuổi (p < 0,0001). Nhóm tuổi từ 15 đến 19 tuổi có chỉ số CFI = 3,57 cao hơn cả.

3.3. Nồng độ flo trong nước giếng

Bảng 5. Nồng độ flo trong nước giếng

Nồng độ flo

Ninh Thượng

Ninh Xuân

Ninh Phụng

Chung 3 xã

3 – 5 ppm

1/15 (6,6%)

2/15 (13,4)

9/15 (60,0%)

12/45 (26,7%)

6 – 8 ppm

2/15 (13,4%)

10/25 (66,6%)

3/15 (20,0%)

15/45 (33,3%)

9 – 14 ppm

12/15 (80,0%)

3/15 (20,0%)

3/15 (20,0%)

18/45(40,0%)

Chung

15 (100%)

15 (100%)

15 (100%)

45/45 (100%)

* 80% mẫu nước giếng ở xã Ninh Thượng có nồng độ flo từ 9 - 14ppm. 66,6% mẫu nước giếng ở xã Ninh Xuân có nồng độ flo trong khoảng 6 - 8ppm. 60% mẫu nước giếng ở xã Ninh Phụng có nồng độ flo trong khoảng 3 - 5 ppm.

3.4. Xây dựng qui trình xử lý loại flo trong nước giếng

Hiện nay, người ta đang sử dụng nhiều phương pháp (keo tụ, trao đổi ion, điện hóa, hấp phụ…) và vật liệu khác nhau (nhôm hoạt tính, hydroxiapatit, than xương, đất sét…) để xử lý loại flo trong nước giếng bị nhiễm flo cao, mỗi phương pháp và vật liệu xử lý đều có những ưu và nhược điểm nhất định. Trong 2 năm qua, bằng nghiên cứu thực nghiệm, chúng tôi đã xây dựng được qui trình xử lý loại flo trong nước giếng bằng phương pháp hấp phụ, sử dụng vật liệu hấp phụ là đá ong nguyên khai. Nhận thấy loại vật liệu này rẻ, dễ kiếm, kỹ thuật đơn giản và cho hiệu suất xử lý cao, nên chúng tôi muốn phổ biến để người dân có thể dùng phương pháp này xử lý loại flo trong nước giếng tại hộ gia đình. Qui trình này được tóm tắt như sau [11]:
Каталог: UploadFiles -> TinTuc -> 2014
2014 -> QUẢn lý nuôi trồng thủy sản dựa vào cộng đỒNG
2014 -> Nghị định số 60/2003/NĐ-cp ngày 6/6/2003 quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Ngân sách Nhà nước
2014 -> ĐƠn vị CẤp trên cộng hoà XÃ HỘi chủ nghĩa việt nam
2014 -> THỦ TƯỚng chính phủ Số: 1072
2014 -> Ủy ban nhân dân tỉnh thừa thiên huế
2014 -> VÀ ĐỊnh hưỚng đẾn năM 2020 I. ĐÁnh giá KẾt quả thực hiện qui hoạch giáo dục và ĐÀo tạo giai đOẠN 2008 2013
2014 -> Các cơ quan: Văn phòng HĐnd và ubnd, Tư pháp, Tài chính- kế hoạch, Công thương, Nông nghiệp và ptnt, Tài nguyên và Môi trường, Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất
2014 -> ĐÁnh giá TÌnh trạng chăm sóc sức khoẻ CÁc bà MẸ trưỚc và sau sinh tại các xã miền núi huyện phong đIỀn ths. Bs. Nguyễn Mậu Duyên. Ths. Bs. Nguyễn Nhật Nam
2014 -> BỘ giáo dục và ĐÀo tạo cộng hòa xã HỘi chủ nghĩa việt nam độc lập Tự do Hạnh phúc
2014 -> TỈnh thừa thiên huế

tải về 260.52 Kb.

Chia sẻ với bạn bè của bạn:
  1   2




Cơ sở dữ liệu được bảo vệ bởi bản quyền ©hocday.com 2022
được sử dụng cho việc quản lý

    Quê hương